Vraag een bedrijf hoe belangrijk het diversiteit aan de top vindt en het zal antwoorden: 'Heel belangrijk.'

Toch lukt het maar weinig om meer vrouwen op hoge functies neer te zetten. Ook verzekeraar NN Group bleef jarenlang onder de eigen doelstelling van 30% vrouwen op topfuncties. Tot vorig jaar. Binnen een jaar ging het percentage vrouwen in de top-56 van 20 naar 32. Van alle managers bij de verzekeraar wereldwijd is zelfs 35% vrouw.

Hoe is de verzekeraar dat gelukt? Dorothee van Vredenburch (53), als (enige vrouwelijke) bestuurslid van NN verantwoordelijk voor personeelsbeleid, legt uit.

U twijfelde over dit interview en vond eigenlijk dat Lard Friese, ceo van NN, dit moest geven. Een typisch vrouwelijke reflex?

‘Nee hoor, ik vind dit eigenlijk chefsache. En ik vind dat je moet oppassen dat je, als je het hebt over mannen en vrouwen, als vrouwen een soort klaaggroep formeert en ik dan voorzitter van de klaaggroep word. Diversiteit is bovendien meer dan mannen en vrouwen. Het gaat over diversiteit van denken. Dat heeft te maken met nationaliteit, man/vrouw, waar je hebt gestudeerd, leeftijd, van alles. Alle onderzoeken wijzen uit dat diversiteit van denken je beslissingsproces en je resultaten bevordert.'

CV Dorothee van Vredenburch (53)

1987 - aandelenanalist bij Amro Bank in Londen
1993 - oprichter communicatiebureau First Financial (later Citigate)
2001 - managing director Citigate Europa
2007 - oprichter consultancybureau RedZebra Group
2009 - managing directeur bedrijfscommunicatie ING Group
2012 - ook verantwoordelijk voor HR, nu bij ING Insurance
2014 - bestuurslid NN Group
Van Vredenburch is getrouwd en heeft twee zoons.

NN heeft in 2017 ineens veel meer vrouwelijke managers. Hoe komt dat?

‘Om te beginnen: er is geen quick fix. Wij zijn begonnen met een doel stellen van 30% vrouw. Daarop beoordelen we teams, ceo’s en managers. En verder hebben we verschillende maatregelen genomen. Een voorbeeld: het management van onze vermogensbeheertak, NN IP, was drie jaar geleden 100% man. “We kunnen ze niet vinden.” Het was het gebruikelijke verhaal. We hebben toen gezegd dat er in de sollicitatiecommissies voor top-dertig-functies minstens één vrouw moet zitten. De reactie was dat dat niet kon omdat de ceo, de cfo en het hoofd hr man waren. Toen ben ik er zelf in gaan zitten.’

Waar leidde dat toe?

‘We hebben allemaal van nature een onbewuste voorkeur om mensen te zoeken die op onszelf lijken. Mijn positie heeft geholpen bij dat bewustwordingsproces. En ik merkte ook dat topvrouwen die solliciteerden het prettig vonden om een vrouw tegenover zich te hebben. Het maakte het minder ingewikkeld om een aantal van die vrouwen te overtuigen om hier te komen werken. Nu is de top van IP 50-50.'

Onder Van Vredenburch steeg het aantal vrouwen in de top verhoudingsgewijs flink.
Foto: Wiebe Kiestra voor het FD

Heeft NN de laatste jaren dan een voorkeursbeleid gevoerd?

‘Het was niet: er moeten nu vrouwen komen. Maar we hebben wel geëist dat er op de shortlists voor topfuncties minstens één vrouw staat. Moet die het worden? Nee, maar als de headhunter met een lijst komt waar geen vrouwen op staan, stuur ik hem terug. Ik heb zelfs overwogen om headhunters meer te betalen als we een vrouw benoemen. Tot nu toe was dat niet nodig: de vrouwen op de lijstjes deden niet onder voor de mannen. We houden die optie wel achter de hand.'

'Binnen NN hebben we wel gekeken of er vrouwen zijn die nu net niet genoeg ervaring hebben om een toppositie te vervullen die we kunnen helpen door ze sneller te laten doorstromen? Voor onze bestaande leiderschapsprogramma’s hebben we proportioneel meer vrouwen geselecteerd.’

'Nederlandse vrouwen onzekerder dan Centraal-Europese'

‘Als ik de mensen in de top 56 van NN analyseer, en er zijn natuurlijk altijd uitzonderingen, dan valt me op dat de mannen meer in de verzekeringsbusiness zitten en vrouwen meer in overige functies', zegt Dorothee van Vredenburch. 'Ons hoofd legal, hoofd compliance, investor relations, corporate relations, strategie, HR, facility management: allemaal vrouwen. Van de achttien ceo’s van onze verzekeringsunits zijn er maar drie vrouw. En allemaal in het buitenland. Nederland is een groter probleem. Er zijn hier vrouwen op hoge posities maar niet aan de verzekeringskant.’

Waarom? ‘Misschien vinden vrouwen hier verzekeren niet zo interessant. De vrouwen uit Centraal-Europa, zoals Roemenië , Polen of Tsjechië, zitten wel op ceo- en cfo-posities. In die landen werden vrouwen generaties lang geacht te werken. Nederlandse vrouwen lijken ook meer onzekerheid, meer gene, te hebben of ze iets wel aankunnen. Daar hebben de Centraal-Europese vrouwen minder last van. Net als mannen steken zij eerder hun vinger op als er een interessante baan langskomt. Zo is de voormalige ceo van NN in Roemenië nu ceo van NN Spanje.’

Heeft de overname van Delta Lloyd vorig jaar een rol in gespeeld?

‘Dat heeft iets geholpen. Een jaar geleden zijn er 300 mensen van NN en Delta Lloyd door een heel assessmentproces gegaan voor 150 topfuncties. Daar was de kans om een soort reset te doen en goed te kijken naar diversiteit in de teams.’

NN heeft een target van 30% vrouw. Waarom niet 50%?

‘Dat is de volgende stap. Maar laten we eerst structureel boven de 30% zitten. Daar zijn we nog niet. Het gaat nu om kleine aantallen: in de top-56 zijn we van elf naar achttien gegaan. Als ik kijk naar onze talentenpool dan wordt het lastig om boven de 30% te blijven. Ik heb liever dat we met man en macht proberen om het daar boven te houden dan dat we nu een hoger target neerleggen. Zeker als dat betekent dat we de komende jaren geen man meer kunnen aannemen.'

'Ik ben ook tegen een quotum. In de Scandinavische landen waar dat is ingevoerd, is de kwaliteit van beslissingsprocessen en de vrouwen niet verbeterd. Met een quotum krijg je al snel een excuustruussyndroom of je benoemt kerels in een rok — vrouwen die zich kleden als vrouw maar zich gedragen als man.'

Op de werkkamer van Dorothee van Vredenburch staan stapels boeken. Hier op de foto onder meer 'Men are from Mars, Women are from Venus' van John Gray.
Foto: Wiebe Kiestra voor het FD

In de zevenkoppige raad van bestuur van NN bent u de enige vrouw. Hoe kan dat als diversiteit belangrijk wordt gevonden?

'Omdat het nog niet gelukt is om bij wisselingen de juiste vrouwen te vinden. Het is niet dat we niet zoeken. We hebben voor we Jan-Hendrik Erasmus aannamen, die in 2016 als chief risk officier is begonnen, acht maanden gezocht naar de juiste kandidaat. We wilden een vrouw. Maar we vonden er geen met internationale ervaring. Uiteindelijk hebben we een hele goede gevonden.' Lachend: 'Helaas is het een man.'

Diversiteit is meer dan man/vrouw, zei u terecht. Hoe bereikt NN in Nederland mensen van niet-Nederlandse afkomst?

'Dat gaat moeilijk. We organiseren bijvoorbeeld een diversiteitsdiner met professionals met Marokkaanse en Turkse achtergrond die een baan zoeken. Maar we hebben weinig mensen van allochtone afkomst in het middenkader van ons bedrijf. Dus is er geen doorstroming naar hogere functies. De volgende uitdaging.'

Bron: FD.nl