Leiders van Nederland, kom uit je witte cocon en ga binnen je bedrijf in gesprek

Christine Changoer is senior consultant bij SeederDeBoer

Toen de divisiedirecteur mijn witte mannelijke collega en mij vanuit zijn ooghoek zag staan, flapte hij eruit: ‘Ik wist niet dat er een exoot bij jullie werkte!’ Ik was net afgestudeerd, had een buitenlandse stage afgerond en een bestuursjaar van de studievereniging achter de rug. The sky is the limit, dacht ik. De top bereiken, dat geldt toch voor ieder individu met ambitie? Maar mijn ervaring leert anders.

Die directeur. Wat bedoelde hij met exoot? Je hoort weleens van exotisch fruit, exotische plekken. Maar exoot zonder ‘mensen’ erachter, dat was nieuw voor mij. Ik wist me geen houding te geven. Ik was flabbergasted. Maar mijn witte mannelijke collega niet. Hij was alert en relaxed tegelijk. Hij reageerde: ‘Pardon, op welke manier is dat relevant?’ Er kwam geen reactie van de andere kant en we lachten het weg als een boer met kiespijn. Het was meer dan ongemakkelijk. Dit is maar een van de vele voorbeelden die donkere mensen dagelijks meemaken in zakelijk Nederland. Ik spreek uit ervaring. Hoe vaak ben ik in een vergadering wel niet aangezien voor koffiejuffrouw? Hoe vaak hebben witte mensen mij niet gevraagd hoe ik toch kom aan die mooie sieraden, snelle auto of positie? Die vragen zijn zo vaak aan me gesteld dat ik het me soms ook zelf afvraag. Het antwoord: door met liefde en opgeheven hoofd door te gaan en te blijven vertrouwen op mijn eigen kracht. Van jongs af aan hebben donkere mensen zich aangeleerd om zich te voegen, zich aan te passen en te strijden. We zijn niet anders gewend. Maar ik ga er niet om liegen. Dit soort opmerkingen raakt mij, altijd. Heeft u het zich weleens afgevraagd? Van de totale Nederlandse bevolking heeft 13,8% een niet-westerse migratieachtergrond (bron: CBS). En maar hooguit 2% van alle leidinggevende functies wordt door een niet-Hollander vervuld. Bij het hoger management gaat het zelfs om minder dan 1%. Hoe kan het dat er zoveel donkere mensen afstuderen op universitair niveau? Hoe kan het dat zij vol energie, moed en ambitie hun carrière starten bij een corporate in Nederland en dat toch meer dan de helft binnen enkele jaren uitstroomt? Hoe kan het dat ik mijn hele carrière werk met bestuurders van overheidsinstellingen, directeuren van financiële instellingen en ceo’s van internationale corporates en dat geen van mijn cliënten gekleurd is? Hoe kan het dat we zo weinig donkere rolmodellen hebben, terwijl we al meer dan tien jaar met z’n allen roepen dat we absoluut vóór diversiteit en inclusie zijn?

Witte privileges

Give me a break, als je durft te beweren dat witte privileges in Nederland niet een systemisch probleem vormen. Begrijp me niet verkeerd, ik ken gelukkig ook leiders die dit wel inzien. Maar dat gebeurt nog te weinig. De Black Lives Matter-beweging gaat erover dat blanke mensen deze witte privileges (h)erkennen en zich minder wereldvreemd gedragen.


‘Black Lives Matter vraagt blanke mensen om een beetje bezinning en heel veel dialoog’

Dat vraagt om een beetje bezinning en héél veel dialoog. Ik roep bestuurders en ceo’s op, voor zover ze dat nog niet hebben gedaan, te reflecteren op hun eigen denksystemen, gedragspatronen en vooroordelen. Ik nodig leiders graag uit om het gesprek aan te gaan met kleurlingen. Hebben leiders in de raden van bestuur, raden van commissarissen en raden van toezicht de moed om het oncomfortabele gesprek met elkaar aan te gaan en de peilstok in hun eigen organisatie te steken? Kunnen zij dat leiderschap in zichzelf aanspreken om te verbinden met de kleurlingen in wie ze zichzelf misschien op geen enkele manier herkennen? En wanneer is er eigenlijk wél voldoende urgentie om het thema diversiteit en inclusie van het papier naar de werkelijkheid te brengen?

Boardroomgesprek

Leiders kunnen concrete stappen nemen tegen racisme en vooroordelen binnen hun eigen organisatie. Om racisme te de-institutionaliseren moet je je werkelijk verdiepen in die ander. Daar kun je niet omheen. Hiervoor is het noodzakelijk om racisme te thematiseren, in plaats van te stigmatiseren. Geen verwijten maken, geen debatten voeren. Begin gewoon door regelmatig een boardroomgesprek te organiseren met gekleurde mensen in je eigen bedrijf en in je eigen omgeving. Elkaar helemaal begrijpen zullen we nooit. Dat is okee. Leiders van Nederland, de maatschappij van de toekomst is van ons allemaal. Dat geldt ook voor uw organisatie. Mijn respectvolle advies: kom uit je witte cocon en maak verbinding met de toekomst.

Christine Changoer is senior consultant bij SeederDeBoer.

Bron: FD.nl